خانه / تحلیل و تفسیر / معرفی کتاب های ارزشمند در زمینه نقد فیلم
آموزش نقد فیلم معرفی کتاب

معرفی کتاب های ارزشمند در زمینه نقد فیلم

با توجه به برگزاری نمایشگاه کتاب در این روز ها بر آن شدیم تا کتاب های ارزشمند در زمینه شیوه های نقد فیلم را به سینما دوستان عزیز معرفی نماییم.

با تشکر از جناب پژمان خلیل زاده برای این گردآوری این مطلب ارزشمند.

مفاهیم نقد فیلم / مجید اسلامی

مجید اسلامی جزوء منتقدان با سواد و با تجربه ی سینمای ایران است که مجموعه نقدهای وی بر پایه ی دانش تئوریک و آکادمیک، بسیار آموزنده می باشد. او در کتاب مفاهیم نقد، بخشی از تئوری های دیوید بودرول و کریستین تامسون منتقدان نئوفرمالیست را آورده که برای مخاطب جدی سینما و کسی که می خواهد با نقد آشنا شود بسیار مفید است. شناخت فرم و ابژه ی سینما در مدیوم نقد مهمترین و کلیدی ترین مولفه برای یک منتقد می باشد. در بخش دوم کتاب نقدهای خود اسلامی بر فیلم های ایرانی و خارجی گنجانده شده اند که به قول خودش تلاشی است برای نقدهای نئوفرمالیسمی. خواندن این کتاب را به علاقه مندان سینما و منتقدان جوان بشدت پیشنهاد می کنم.

نگاه واقعی: نقد فیلم پس از لاکان / تاد مک گوان

این کتاب که برای اولین بار توسط دوست عزیزم بهمن خالدی به فارسی ترجمه شد یک اثر بسیار تحلیلی و تفسیری درباره ی یکی از پیچیده ترین شاخه های نقد فیلم می باشد که به صورت تاریخی و تئوریک منتقدان و نظریه پردازان این مدیوم را معرفی نموده و برای مخاطب نظریه های نقد لاکانی را بیشتر می کاود. تاد مک گوان که خود یک منتقد روانکاو سینمایی است در بخش هایی از کتاب تفکر خود را بیان می کند و نکته ی جالب کتاب همینجاست که او با بعضی از نظریه ها مخالفت نموده و با برخی موافقت می نماید. این کتاب منبع ارزشمندی برای آشنایی با بینش منتقدانی همچون: کریستین متز، ژان لویی بودری، اسلاوی ژیژک، لورا مالوی و پیتر وولن است و مطالعه ی آن خالی از لطف نیست.

گزیده نقدهای رابیین وود / ترجمه و گردآورنده وحیدالله موسوی

رابین وود نام آشنای جهان نقد فیلم است که در تاریخ نقد نویسی همیشه قطب بزرگی از تحلیل فیلم را یدک می کشیده و نامش در پانتئون منتقدان غیر قابل حذف است. در این کتاب که مترجم مجموعه نقدهای معروف رابین وود را گردآوری کرده است، با بینش و تفکر این منتقد آمریکایی آشنا می شویم و برای منتقدان جوان می تواند یک راهگشای درخشان باشد. در کتاب به نقدهای بشدت تحلیلی و عاشقانه ی وود بر می خوریم. فیلمهایی که منتقد آنها را دوست دارد و از در نقد با بیان ضعف هایشان آن آثار را به بالانس می رساند.

زمان و نامیرایی در سینمای تارکوفسکی / دکتر محمد صنعتی

این کتاب مکمل عالی و مستحکمی برای درک درست سینمای یکی از بزرگترین فیلمسازان تاریخ است. دکتر محمد صنعتی با تحلیل و واکاوی موتیف های سینمایی آندری تارکوفسکی، مخاطب را با بطن آثار این فیلمساز روس آشنا کرده و با خواندن این کتاب پیچیدگی های فیلمهای تارکوفسکی برای تماشاگر هموار تر می شود. در بخشی از کتاب دکتر صنعتی به تئوری و نگره ی تارکوفسکی در مورد عنصر زمان در سینما می پردازد و آن را برای خواننده می شکافد.

شکل فیلم / سرگئی آیزن اشتاین

در این کتاب با تئوری های سینمایی و تفکر جنبش مونتاژ از زبان نابغه ی سرخ، آیزن اشتاین آشنا می شویم، نظریه هایی همچون دیالیکتیک ماتریالیستی بوسیله ی مونتاژ، عمق تفکر رئالیسم و شکست زمان و موتیف سینما – چشم از نگره ی فیلمساز
در این کتاب آیزن اشتاین از فرم آثار خود و همکاران دیگرش می گوید و سینما را از منظر تکنیک و فرم تحلیل می کند. مطالعه ی این کتاب خالی از لطف نیست.

لاکان – هیچکاک یا آنچه که می خواستید در مورد لاکان بدانید اما جرات پرسیدنش را از هیچکاک نداشتید / اسلاوی ژیژک

به جرات می توان گفت در میان کتب سینمایی اسلاوی ژیژک، این منتقد و نظریه پرداز و فیلسوف سینمایی، کتاب لاکان – هیچکاک مهمترین و درخشان ترین اثر اوست. کتابی که سینمای هیچکاک را برای نخستین بار در تاریخ از منظر دیگری می سنجد. ژیژک به سراغ موتیف های پنهان و روانکاوی شده ی فرم هیچکاک در برخی از آثار مهم اش رفته و با نظریه ی نقد لاکانی فیلم، آنها را تحلیل می کند. اگر تا به امروز فکر می کردید که سینمای هیچکاک یک سینمای ساده و سطحی و بی مسئله می باشد با خواندن این کتاب به اشتباه خود پی می برید و متوجه می شوید که سینمای او چه عمق سوبژکتیوی دارد.

هنر امر متعالی مبتذل / اسلاوی ژیژک

این کتاب در نقد و تحلیل یکی از پیچیده ترین فیلمهای تاریخ سینماست. ژیژک در این کتاب فیلم بزرگراه گمشده دیوید لینچ را از منظر تئوری نقد لاکانی فیلم تحلیل می کند و لایه های متنتن اثر سوررئالیستی لینچ را شکافته و از نو به همراه خواننده بازسازی می نماید. می توان گفت این کتاب پس از اثر لاکان – هیچکاک، مهمترین مانیفست ژیژک در سینماست. اگر به سینمای دیوید لینچ علاقه دارید و یا کنجکاو هستید که عمق تفکر فیلمهای او را بشناسید این کتاب می تواند راهگشایی ویژه ای برای شما باشد.

سینما چیست؟ / آندره بازن

آندره بازن بدون شک خدایگان نقد فیلم در جهان است. او استاد بلامنازع در مدیوم نقد فیلم بوده و تئوری هایش برای نخستین بار به هنر سینما ابعاد ژرف تری بخشید. در این کتاب بازن از فیلمهای محبوبش همچون: همشهری کین، قاعده ی بازی، خانم های جنگل بولونی و…. می گوید و آنها را با قلم مسحور کننده و جادویی اش به دایره ی تحلیل می کشد. در این کتاب مهم با اندیشه های بازن در باب سینما آشنا می شوید و می توان گفت “سینما چیست”الفبای نقد فیلم برای منتقدان جهان به حساب می آید.

هنر سینما / دیوید بوردول و کریستین تامپسون

اگر می خواهید با المان فرم در سینما آشنا شوید خواندن این کتاب بسیار مهم است. به بیانی “هنر سینما” بر هر منتقدی واجب است که آن را مطالعه کند چون در مورد ابعاد فرم شناسی و ساحت ابژکتیو سینماست. در این کتاب آکادمیک، بودرول به صورت تئوریک ابتدا قواعد فرم را شرح داده و سپس از نگاه نظریه ی نئوفرمالیستی به آن شکل می دهد.

یادنامه ی سهراب شهید ثالث / علی دهباشی

در این کتاب خواننده با مصاحبه های تاثیر گذار یکی از بزرگترین و مولف ترین فیلمسازان تاریخ سینمای ایران روبرو گشته و مواضع و عمق تفکر شهید ثالث را در میابد. دهباشی بر اساس مجموعه مصاحبه هایی که با سهراب شهید ثالث انجام داده است حرف دل این فیلمساز در غربت را به وادی قلم می کشاند. سخن هایی حزن آلود و عمیق که در بخشی از آنها دل آدمی را به لرزش در می آورد.

بارت و سینما / رولان بارت

در این کتاب با اندیشه های تئوریک سینمایی یکی از منتقدان بزرگ ادبیات و هنر نمایشی، رولان بارت آشنا می شویم. بارت در این اثر که به چند بخش تقسیم شده است، سینما را از منظر زبان شناسی و حیطه ی ابژکتیوش می سنجد و به سراغ الگوسازی این هنر بر روی ذهن رفته و آن را بررسی می کند. مطالعه ی این کتاب را به شما پیشنهاد می کنم.

پازولینی از زبان پازولینی: مصاحبه با جان هیلدی / جان هیلدی

جان هیلدی خبرنگار و نویسنده ی سینمایی در این کتاب دست به انتشار مجموعه مصاحبه های با نابغه ی ایتالیایی، پیر پائولو پازولینی زده است. در این کتاب خواننده با افکار سینمایی و جامعه شناختی و فلسفی و ادبی پازولینی آشنا شده و برای علاقه مندان به این سینماگر می تواند بسیار جذاب باشد. پازولینی در این کتاب از اندیشه های مارکسیستی اش می گوید و مخالفت های او با طبقه ی سرمایه داری و سینمای بی مسئله که در هالیوود و نقاط دیگر دنیا در آن زمان (دهه ی ۷۰ میلادی) ساخته می شود، عیان می گردد. او حتی به کمونیست ها و نئومارکسیست ها هم می تازد و تفکرشان را دگماتیک و تک بعدی می داند. این کتاب بسیار جذاب را به شما سینما دوستان عزیز پیشنهاد می کنم.

تاریخ سینما / دیوید بوردول و کریستین تامپسون

این کتاب منبع تمام رشته های سینما در دانشگاه های دنیاست. یکی کتاب آکادمیک و تئوریک که با زبان ساده اش می تواند برای هر سینما دوستی شیرین باشد. به بیانی هر چه که از تاریخ سینما از پیدایش تکنولوژیک تا سبک ها و مکتب ها و جریان های سینمایی می خواهید بدانید در این اثر موجود است. به نظر نگارنده در میان کتب تاریخ سینما مهمترین اثر، همین کتاب تئوریسین بزرگ سینما دیوید بوردول و همسرش کریستین تامپسون می باشد.

اصول نقد فیلم / آلن کازابیه، دنیس دونینو، ویلیام هرمن

در این کتاب با الفبای نقد فیلم و نوع نگاه یک منتقد به عنوان یک مخاطب بیرونی آشنا شده و منظرگاه های نقد و متر و معیارها برای یک منتقد به صورت واضحی آشکار می شود.

با آخرین نفسهایم / لوئیس بونوئل

اگر به این سینماگر بزرگ علاقه مند هستید بشدت مطالعه ی این کتاب شیرین و جذاب را به شما پیشنهاد می کنم. در این اثر که به قلم خود بونوئل است، با لوئیس جوان همراه شده و تجربه های تلخ و شیرین او را در زندگی و فیلمسازی درک می کنیم. اگر این کتاب را بخوانید مطمئنا عاشق بونوئل خواهید شد چون روحیه و سادگی او در زبان و زندگی مثال زدنی است.

سینمای یانچو / گراهام پتری – ترجمه ی ایرج کریمی

در این کتاب با یک فیلمساز فرمالیست رادیکال در تاریخ سینما آشنا می شوید. گراهام پتری در این اثر فرم آثار میکلوش یانچو از نظرگاه های مختلف اعم از: میزانسن، دوربین، رنگ، نور، بازیگردانی و لوکیشن های دشت یوژتا در مجارستان را می شکافد و می تواند برای مخاطبی که درک آثار یانچو برایش گنگ بوده، یک راهگشای هموار باشد. این کتاب ترجمه ی استاد عزیزم، مرحوم ایرج کریمی است.

بررسی فرم و سینمای فرمال

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  
اشاره به موضوع